http://www.sciagi.pun.pl pl http://backend.userland.com/rss http://www.sciagi.pun.pl/viewtopic.php?pid=9#p9 9@http://www.sciagi.pun.pl "Człowiek zniknął, jego zwłoki w proch się rozsypały, jego współcześni złączyli
się z ziemią. I księga tylko sprawia, że pamięć o nim krąży z ust do ust. Pismo jest
bowiem bardziej pożyteczne niźli dom z kamienia, niż grobowiec na Zachodzie,
lepsze jest niż rozkoszny pałac, niż pomnik w świątyni"

(papirus Cheaster Beatty IV)

Hieroglify były pismem starożytnych Egipcjan, znakami niezrozumiałymi poza ich krajem, ale i dla większości jego ludności. Sztuka pisania stanowiła tajemnicze, ekskluzywne narzędzie, jej znajomością mogli się szczycić tylko nieliczni spośród mieszkańców Egiptu. Z upływem czasu, w związku z przemianami kulturowymi, nastaniem ery chrześcijańskiej, księgi zapisane hieroglifami stawały się jeszcze mniej zrozumiałe, a wiele z nich uległo zniszczeniu. Zdarzało się, że wiadomości o mądrości egipskich kapłanów, o tajemnicach wyrażonych świętymi, niezrozumiałymi znakami przetrwały tylko w dziełach pisarzy greckich. Dzięki nim, a także za pośrednictwem Arabów i Żydów elementy kultury starożytnych Egipcjan stały się znane przedstawicielom kolejnych epok. Byłaby to jednak bardzo uboga i fragmentaryczna wiedza gdyby nie zdołano odczytać egipskich hieroglifów. Hieroglify pozostały tajemnicą dla ludzkości do czasu wyprawy armii napoleońskiej, wraz z grupą uczonych, do Egiptu (1798-1799). Wydarzenie to stało się impulsem dla nauki, uczeni zajmowali się między innymi kopiowaniem wyrytych w kamieniu inskrypcji i tekstów zapisanych na papirusie. Naukowym sukcesem tej wojskowej ekspedycji stało się odkrycie czarnej bazaltowej płyty pokrytej pismem, tzw. "kamienia z Rosetty". Ta niewielka kamienna płyta przyczyniła się do rozwoju egiptologii i wielkiego odkrycia jakiego dokonał w 1822 r. Jean Francois Champollion (1790-1832). Człowiek ten sprawił, że zachowane księgi - świadkowie starożytnej kultury egipskiej - przemówiły. Nie wszystkie jednak zagadki związane z pismem egipskim zdołano rozwiązać. Np. nie jest do końca jasne jak doszło do powstania tego pisma, badacze formułują na ten temat wiele teorii. Według niektórych hieroglify stanowią lokalny wytwór mieszkańców Egiptu. Inni zaś przypuszczają, że stanowiły one importowany element kultury i starają się określić najbardziej prawdopodobne źródło pochodzenia tego pisma. Niektórzy stwierdzając nieistnienie dowodów świadczących o stosowaniu pisma przez Egipcjan przed epoką kontaktów z Mezopotamią, uznają za prawdopodobne, że sztukę pisania przejęli oni od Sumerów. Według samych starożytnych Egipcjan stosowany przez nich system pisma pochodził od bogów. Uważali oni, że pismo wynalazł bóg Thot. Był on naczelnym bóstwem Hermopolis, bogiem wiedzy, mądrości. Był także bogiem Księżyca co wyraźnie podkreślano w ikonografii - umieszczano mu na głowie wizerunek Księżyca w dwóch jego fazach: jako rogalik i jako dysk w pełni. Thot (Rys. nr 1) uznawany był za wynalazcę pisma, a także za opiekuna pisarzy, ukazywany był jako ibis lub pawian, niekiedy też jako mężczyzna z głową ibisa. (Rys. nr 2) Egipcjanie wierzyli więc w boskie pochodzenie pisma, nazywali je "pismem mowy boskiej". Natomiast termin hieroglify stosowany w odniesieniu do znaków pisma egipskiego wprowadzony został dopiero przez chrześcijańskiego pisarza Klemensa z Aleksandrii, autora traktatu zatytułowanego Stromateis, ok. 200 r. n.e. W języku greckim znaczy on tyle co "rzeźbione święte znaki" (hierós-święty, glýpho-wyrzynam, wycinam). hieroglificzne posługiwało się znakami pełniącymi różne funkcje, istniały trzy zasadnicze ich rodzaje: ideogramy, fonogramy i determinatywy. Ideogramy były to znaki wyrazowe, rysunki przedstawiające konkretne przedmioty wprost lub mające znaczenie przenośne. Mogły danym obrazem wyrażać pojęcia i czynności kojarzące się z nim, np. rysunek przedstawiający berło faraona obok znaczenia dosłownego mógł oznaczać "panowanie". Do typowych ideogramów należały np. cyfry egipskie: "jeden" zapisywano jako pionową kreskę, "dwa"- dwie kreski itd. Ideograficzny sposób zapisu był wystarczający gdy tekst dotyczył przedmiotów konkretnych, zawodził zaś przy pojęciach abstrakcyjnych. Przy odczytywaniu pisma przyjmowano zasadę rebusu: zapisane wyrazy mogły mieć znaczenie konkretne lub oderwane. Powodowało to pewne trudności, np. znak wyobrażający jeden przedmiot mógł wyrażać różne treści, odpowiadać wyrazom o różnym brzmieniu. Doprowadziło to do wprowadzenia innego typu znaków: fonogramów, uściślających znaczenie dźwiękowe i treść zapisu. Znaki fonetyczne odpowiadały jednej, dwu lub trzem spółgłoskom. Istotną cechą pisma hieroglificznego, podobnie jak innych semickich systemów zapisu, jest zastosowanie znaków pisma tylko dla spółgłosek. Znaczenie słów zależało od spółgłosek i kolejności w jakiej występowały, samogłoski natomiast modyfikowały znaczenie podstawowe - w piśmie nie były zaznaczane. Jednym z powodów takiego postępowania był fakt, iż w wąskiej grupie ludzi znających sztukę pisania, samogłoski nie były potrzebne do zrozumienia tekstu. Język, w jakim pisano tekst był im dobrze znany, mogli więc czytać zapis wyłącznie spółgłoskowy odpowiednio uzupełniając go samogłoskami. Niestosowanie samogłosek powodowało jednak nieporozumienia w przypadku wyrazów o takim samym składzie spółgłoskowym, sprawiało, że pismo obfitowało w homonimy. Stosowanie fonogramów i ideogramów nie wystarczało więc dla stworzenia jednoznacznego zapisu słowa. W tej sytuacji wprowadzono kolejne ulepszenie pisma.]]> Czwartek 7 PaŸdziernik Czwartek 7 PaŸdziernik http://www.sciagi.pun.pl/viewtopic.php?pid=8#p8 8@http://www.sciagi.pun.pl
Najważniejszy z nich to Dadźbóg Swarożyc. Bóg słońca, ognia, nieba i spraw ziemskich. Dadźbóg to ten, który daje szczęście. Słowo bóg oznaczało w języku Prasłowian bogactwo. Swar w nazwie Swarożyc oznacza słońce. W różnych rejonach zamieszkałych przez Słowian, nazywano tego boga również: Świętowitem, Trzygłowem, Stribogiem, Swarogiem. Przedstawiany był jako mężczyzna z obfitym wąsem. Jego atrybutem był róg zwierzęcy, który nosił u pasa oraz biały koń.
Kolejny ważny bóg to Perun, władca błyskawic i pogody. Czasem pełnił funkcję boga wojny. Jego imię oznacza to samo, co dzisiaj piorun, grom, błyskawica. Perun zamieszkiwał według Prasłowian stare dęby, gaje dębowe lub szczyty wzgórz. Jego atrybutem był oczywiście grom.
Pieczę nad światem zmarłych trzymał bóg Weles. Opiekował się duszami zmarłych ludzi (nawiami), strzegł prasłowiańskiej krainy szczęśliwości Nawi.
Ostatni z bogów to Rod, personifikacja losu i przeznaczenia. Rod pełnił ważną rolę podczas narodzi dziecka. To on wyznaczał nowonarodzonemu jego przyszły los, szczęście i długie życie lub troski i rychłą śmierć.
Jak ktoś ma więcej informacji o Słowianach i ich mitologii to niech pisze.]]> Czwartek 7 PaŸdziernik Czwartek 7 PaŸdziernik http://www.sciagi.pun.pl/viewtopic.php?pid=7#p7 7@http://www.sciagi.pun.pl
    * Al-Qaum – nachabejski bóg wojny i nocy, opiekun karawan. Najprawdopodobniej był najważniejszym bogiem w panteonie bóstw nachabejskich.

    * Alala - córka greckiego demona wojny, Polemosa. Była personifikacją zgiełku wojennego. Grecy wierzyli, że w czasie walki towarzyszy Aresowi, który wykrzykuje jej imię. z tego powodu, żołnierze Hellady, aby dodać sobie adwagi, wykrzykiwali w czasie walki jej imię - Alale alala

    * Anahita (“Niepokalana”) – perska bogini płodności, kobiet i wojny. Występowała jako dziewica ubrana w złoty płaszcz i noszący diamentową tiarę. Jej poświęconymi zwierzętami był gołąb i paw. W syryjsko - fenickiej religii jej odpowiedniczką była Anath. Po podboju przez Persów Babilonu zaczęto porównywać ją do Isztar. Kult Anhity obejmował również nierząd uprawiany w jej świątyniach.

    * Anahit - armenska bogini wojny. Później, obok Mitry, stała się główną boginią armenskiego panteonu bóstw.

    * Anann - celtycka bogini, zwiastująca nadchodzącą śmierć w czasie bitwy. Razem z Badb i Machą, tworzyła trójcę bogin wojny.

    * Anat – bogini wojny i płodności zachodnich Semitów (Kananejczyków, Fenicjan, Kartginczyków, Syryjczyków), siostra i pomocnica Baala. Z jej osobą utożsamiana jest wojna, matczyność, dziewictwo i nierząd. Ta piękna bogini uwielbiała wojnę, na równi z miłością cielesna. Dobrze obsługiwała się mieczem i łukiem. Kochała brać udział w rzeziach wojennych w czym ujawniał się jej porywczy charakter. Przed każdą bitwą pokrywał swoje ciało henną i zakładał złote i purpurowe ubrania, które swoimi kolorami symbolizowały królewska pozycję boginki. W czasie bitwy ścinała głowy wrogów w szale wojennym o obcięte ręce zawieszała wokół swego pasa. Ze względu na jej rolę, ludzie modląc się do niej prosili o pokój i zaprzestanie wojen. W niektórych krainach składano nawet dzieci w ofierze dla Anat. w starożytnych tekstach odnoszono się do niej rożnymi określeniami, często sprzecznymi ze sobą – od matki bogów, po dziewicę i ladacznicę.

    * Andraste – bogini wojny Celtów brytyjskich. Podczas walk Celtów przeciwko Rzymowi, królowa Boudicca poświęcała życie pochwyconych Rzymianek tej bogini.
    * Aray – bóg wojny Armeńczyków. Uważa się, że jego pochodzenie jest tożsame z greckim Aresem. Czczony był jako bóg, który umiera i odradza się od czasu do czasu.

    * Ares – grecki bóg wojny, syn Hery i Zeusa. Ze względu na swój okrutny charakter nie był popularny i lubiany przez innych bogów.

    * Badb – bogini wojny irlandzkich Celtów. Często przybierała postać kruka. Uważana była za boginię często biorącą bezpośredni udział w bitwach, często, swoją magią, przesądzając jej wynik. Tworzyła trójcę z dwiema innymi boginiami wojny – Machą i Morrigan.

    * Belatu-Cadros – bóg wojny i zniszczenia wrogów czczony przez brytyjskich Celtów (głównie w Walii). Rzymianie utożsamiali go z Marsem.

    * Bellona – rzymska bogini wojny, bardzo popularna wśród żołnierzy rzymskich. Jej pochodzenie najprawdopodobniej jest etruskie. Towarzyszyła bogu Marsowi w bitwach. Uchodziła za jego żonę, córkę lub – jak mówią inni – siostrę. Atrybutami Bellony był miecz, hełm, dzida i pochodnia. Często identyfikowana była z grecką Enyo.
    * Burijas – kasycki bóg wojny.

    * Camulus – bóg wojny Celtów zamieszkujących dzisiejszą Belgię. Kult jego był obecny również w Brytanii.

    * Donar – starogermański bóg wojny, siły i grzmotów. Jego odpowiednikiem był Thor.

    * Enyo (“Horror”)– grecka bogini wojny. Utożsamiana jako żona, sistra lub córka Aresa. Często pokazywana była pokryta krwią. W Rzymie utożsamiana była z Belloną.

      Erra – starobabiloński bóg wojny, śmierci i nieszczęść.
    * Eshara – chaldejska bogini wojny i zbiorów.

    * Freja - nordycka boginii. patronowała wojnie i połowie poległych wojowników podlegało jej władzy. Utorzsamian była również czarną magią, przepowiedniami i bogactwem.

    * Hadur – węgierski bóg wojny i ognia, syn Złotego Ojca i Jutrzenki. Był postawnym, z długimi włosami bóstwem, uzbrojonym w miedziany miecz i odzianym z miedzianą zbroję. Miał stworzyć legendarny miecz Atylli – Miecz Boga.

    * Inanna – sumeryjska bogini wojny, płodności i miłości. Była personifikacją planety Wenus. Kult jej pojawił się najprawdopodobniej w mieście Uruk.

    * Irmin – germański bóg wojny, czczony jako słup – kolumna, zwana Kolumną Świata. Po każdym zwycięstwie Germanie składali mu ofiary. Podczas chrystianizacji terytoriów opanowanych przez armię Karola Wielkiego, kolumny te zostały zniszczone.

    * Isztar - jenda z głównych boginii Babilonii i Asyrii. Uwarzana była za boginię wojny, płodności i miłości. Jej kult był także znany w Fenicji. Starożytni wierzyli, że utożsamia ona dwa oblicza planety Wenus, rankiem, jako Poranna Gwiazda, przyprowadza kochanków do swojego łoża aby świętować, wieczorem zaś, jako Wieczorna Gwiazda, przynosi nieszczęście w postaci miecza wojny. Z tego powodu bogini Isztar była patronka miłości i płodności u ludzi jak i zwierząt, łącząc wszystkie istoty w aktach miłosnych. Ponieważ Isztar sama była rozwiązłą boginią, dlatego kobiety lekkich obyczajów traktowały ją jako swoja patronkę. Istniał związany z nią kult poświęconych prostytutek. Jako bogini wojny patronowała ona żołnierzom mezopotamskim w ich częstych wojnach. W czasie bitwy stała ona na plecach lwa trzymając w rękach łuk i strzały. W czasie walki ujawniał się jej porywczy i kapryśny charakter. Także nie jeden z wielu jej kochanków przepłacił życiem bliższe z nią kontakty.

    * Menhit (“Ta która przeprowadza rzeźnie”)– egipska bogini wojny w postaci lwicy. Czczona była zwłaszcza w Górnym Egipcie.

    * Menthu – egipski bóg wojny. Przedstawiany był w postaci ludzkiej z głową jastrzębia.

    * Mentu – egipski bóg wojny i zwycięstwa. Był popularny w okresie Średniegi i Nowego Panstwa. Przedstawiany był w postaci ludzkiej z głową sokoła. Jego atrybutami był topór i łuk.

    * Morrigan – celtycka bogini wojny i płodności. często utorzsamiana z krukiem.

    * Nanaja – sumeryjska i akkadyjska bogini wojny i seksu. Jej kult był dotarł również do Iranu i Syrii.

    * Neit - egipska bogini łowów i wojny. Przedstawian była z tarczą i strzałami. Była także opiekunką kobiet i małżenstw.

    * Neiro - rzymska bogini wojny. Często utorzsamiana była z Belloną i Minerwą.

    * Nike - grecka skrzydlata bogini zwycięstwa. Była opiekunem spartowców i wojowników.

    * Ninurta (“Władca Świata”) - sumeryjski bóg wojny, grzmotów, płodności, deszczu, kanałów. Centrum jego kultu było miasto Nippur. Często przedstawiany był z mieczem sierpowym w ręku i łukiem.

    * Onuris – jeden z wielu bogów wojny w Egipcie. Był partonem armii egipskiej. Popularność zyskał od czasów panowania XII dynastii.

    * Resef (“Ogień, Plaga”) - fenicki bóg błyskawic i zaraz. Egipcjanie uważali go również za boga wojny. Był portretowany z tarczą, pałką lub błyskawicą. Jego symbolicznymi zwierzętami był sęp i gazela.

    * Set - egipski bóg burz, pustyni, świata zmarłych. Jego posąg, często, towarzyszył armii egipskiej w czasie kamapnii wojennych.

    * Światowit - słowiański bóg wojny, przeznaczenia, zbiorów. Posiadał cztery głowy na palu - kolumnie, skierowane w cztery strony świata. Głowy owe utożsamiały powietrze, wodę, ogień i ziemię.

    * Tanit - kartaginska i berberyjska bogini wojny i płodności. W Fenicji jej odpowiedniczką była Isztar. Niektórzy naukowcy twierdzą, że składano jej ofiary z dzieci.
    * Teutates – celtycki bóg wojny, płodności i bogactwa czczony zwłaszcza w Galii. W celu jego przebłagania Celtowie składali mu ofiary ludzkie.

    * Trygłów – trzygłowy słowiański bóg wojny, czczony głównie wśród Słowian zamieszkujących tereny przy Morzu Bałtyckim. Trzy głowy reprezentowały Ziemię, Niebo i Świat Podziemny.

    * Tyr – północnogermański bóg wojny i sprawiedliwości z dynastii Azów. Prekursor Odyna. Uważany był za najodważniejszego z bogów.

    * Wurukatte prohetycki bóg wojny, czczony w Azji Mniejszej. Hetyci utożsamiali go z Zaboabą, bogiem wojny zapożyczonym od Akkadów.

    * Zababa – pierwotnie akadyjski bóg wojny, współmałżonek bogini Isztar. Był opiekunem miasta Kish. Po pojawieniu się Hetytów lud ten zaadoptował tego boga do swojego panteonu, gdzie nadano mu imię Astabis.]]> Czwartek 7 PaŸdziernik Czwartek 7 PaŸdziernik http://www.sciagi.pun.pl/viewtopic.php?pid=6#p6 6@http://www.sciagi.pun.pl Mąż Mut. Ojciec Chonsu. Tebańskie bóstwo wiatru i władca powietrza. Przedstawiany z głową barana lub w czapce z dwoma piórami. Czciciele budowali mu ogromne, kamienne świątynie

Anubis
Bóg zmarłych, prowadził ich dusze na sąd. Czuwający nad mumifikacją, opiekun grobów. Wyobrażany z głową szakala lub jako szakal. Głównym ośrodkiem kultu mieścił się w Kynopolis.

Apis
Bóg-byk, łączony z Ptahem i Ozyrysem. Czczono go w Memfis. W Sakkara znajduje się cmentarzysko memfickich Apisów, tzw. Serapeum.

Aton
Widzialny przejaw boga Re. Tarcza słoneczna. Przedstawiany jako dysk słoneczny z promieniami zakończonymi dłońmi. Ośrodek jego kultu znajdował się w Achetatonie (dzisiaj: Tell el-Amarnie)

Atum
Jeden z najstarszych bogów. Bóg zachodzącego słońca, często czczony jako Re-Atum. Stwórca bogów, świata i ludzi. Poświęcone mu były: lew, ihneuom, wąż. Czczony w Heliopolis.

Bastet
Bogini muzyki i zabawy. Utożsamiana później z wieloma innymi boginiami. Przedstawiana z głową kotki lub jako kotka.

Bes
Bóg urodzin, małżeństwa, tańców i wesołości. Był brzydki, miał pokręcone kończyny, garbate plecy i zwisający język.

Chepre
Prabóg. Stwórca bóstw.

Chnum
Bóg-stórca. Opiekun wylewów Nilu. Przedstawiany w postaci barana lub mężczyzny z jego głową, kształtującego na kole garnarskim istotę ludzką.

Chonsu
Bóg księżyca. Syn Amona i Mut, z którymi tworzył triadę. Wyobrażany z głową zwieńczoną tarczą księżyca lub jako dziecko z warkoczem.

Hapi
Jeden z czterech synów Horusa. Geniusz Nilu i praoceanu.

Hathor
Bogini miłości, nieba, później bóstwo muzyki i tańca. W Tebach była uważana za boginię zmarłych. Patronka obcych ziem. Wyobrażana w postaci krowy lub tylko z rogami i dyskiem słonecznym między nimi. Jej atrybutem był sistrum. Utożsamiania często z Izydor

Horus
Syn Izydy i Ozyrysa. Opiekun monarchii egipskiej, panujący utożsamiał się z nim i przyjmował jego imię. bóg nieba, w zależności od kolejnej hybostazy syn Re lub Ozyrysa. Czczony pod postacią sokoła lub z głową sokoła zwieńczoną tarczą słoneczną oraz jako dziecko z palcem w ustach.

Izyda
Żona i siostra Ozyrysa. Początkowo czczona jako wzorowa żona i matka (jej synem był m.in. Horus), później jako władczyni nieba i ziemi. Opiekunka władzy królewskiej, magii i czarów, później utożsamiana z Hathor lub Bastet. Przedstawiana z rogami krowy i tarcza słoneczną między nimi, z berłem w dłoni lub znakiem anch, symbolem życia, często z Horusem na kolanach.

Maat
Córka Re. Bogini prawdy i sprawiedliwości. Uosobienie ładu we wszechświecie, ustalonego po stworzeniu świata. Przedstawiana w postaci siedzącej, z piórem strusim na głowie.

Min
Bóstwo płodności i urodzaju. Procesje ku jego czci rozpoczynały okres żniw. Pan wschodnich pustyń, stąd uważany za opiekuna karawan przemierzających drogę z Koptos nad Morze Czerwone.

Nechebet
Bogini-sęp. Opiekunka Górnego Egiptu i jego władcy.

Neftyda
Opiekuńcza bogini zmarłych

Neit
Lokalna bogini wojny, władczyni morza.

Nut
Córka Szu (powietrza) i Tefnut (wilgoć). Siostra i małżonka Geba. Matka Słońca, które co wieczór połykała i co rano wydawała na świat. Matka Seta, Ozyrysa i Izydy. Wyobrażana w postaci kobiety wygiętej w łuk i dotykającej rękami ziemi.

Ozyrys
Syn Geba (ziemi) i Nut (nieba). Brat i wróg Seta. Brat i mąż Izydy, ojciec Hornusa. Umierający (zabijany przez swojego brata - Seta) i zmartwychwstający bóg, decydujący o życiu i wegetacji, najwyższy sędzia zmarłych. Ukazywany w postaci mumii, z berłem i biczem w rękach. Główne ośrodki kultu to Abydos i wyspa File.

Ptah
Mąż Sachmet. Bóg miasta Memfis i stwórca świata. Patron rzemiosła, sztuki i artystów. Wyobrażany jako człowiek z ogoloną głową i berłem w dłoni. Świętym zwierzęciem przypisywanym Ptahowi był Apis.

Re
Albo: Ra. Ubóstwione Słońce. Stwórca świata i pan ładu we wszechświecie. Władca bogów, ludzi i państwa zmarłych. Utożsamiano z nim wielu bogów egipskich wyniesionych ze względów politycznych do bóstw naczelnych. Symbolem Re był obelisk.

Sachmet
Małżonka Ptaha. Egipska bogini-lwica. Bóstwo chorób i wojny. Jej kapłani tworzyli jedno z najstarszych zrzeszeń lekarzy i weterynarzy.

Set
Albo: Seth. Syn Geba (ziemi) i Nut (nieba). Brat i wróg, także zabójca Ozyrysa. Prowadził wojnę o tron Egiptu z jego synem, Horusem. Bóg burzy i pustyni. Przyniósł zło. Przedstawiany jako niezidentyfikowane zwierzę.

Sobek
Bóg krokodyl. Opiekun terenów obfitujących w wodę.

Szu
Bóg swietlistej atmosfery, wypełniającej przestrzeń między niebem, z ziemią.

Tefnut
Bogini wilgoci, jako kosmicznego elementu koniecznego do powstania życia

Tot
Albo: Thot. Bóg księżyca i władca czasu. Bóstwo mądrości i nauki. Wynalazca pisma i opiekun pisarzy. Uważany za posłańca bogów. Przedstawiano jako ibis lub w postaci ludzkiej z głową ibisa albo pawiana. Główny ośrodek kultu to Hermopolis Magna.]]> Œroda 6 PaŸdziernik Œroda 6 PaŸdziernik http://www.sciagi.pun.pl/viewtopic.php?pid=5#p5 5@http://www.sciagi.pun.pl

ABA - bóg wegetacji niższej rangi
AMANAKI - inaczej Enki
AMAUSZUMGAKANA - inaczej Dunmuzi
AN - król bogów i pan niebios, pierwszy bóg wyłoniony z elemnetów nieba i ziemi, ojciec Enlila. Główne miejsce jego kultu w Sumerze to miasto Uruk
ANSZAR - prabóstwo uosabniające sferę niebios
ANUNNA - ogólne okreslenie "wielkich bogów" zrodoznych za sprawą Ana w początkowym okresie tworzenia wszechświata
ARURU - atropomorficzna forma pierwotnej "matki-ziemi", rodzicielka wielu bóstw, jedna z czterech tzw. bogów-stworzycieli
ASZNAN - bogini ziarna
AZIMUA - bogini niższej rangi urodzona przez Ninhursangę dla uleczenia bólu ramienia boga Enki
BABA - córka Ana, małżonka Ningirsu lub Zababy w mieście-państwie Lagasz
DUDUDUH - bogini która pomagała Ninmah przy lepieniu z gliny modelu pierwszego człowieka
DUMUZI - bóg-pasterz, mąż Inany, w późniejszych czasach bóg wegetacji
ENBILULU - opiekum rzek i kanałów wodnych. Najprawdopodobniej syn Enlila i Ninlil lub też Enkiego i Damgalnuny [Damkiny]
ENKI - [inaczej: Nudimmud]; jeden z czterech bogów-stworzycieli, wałdca oceanu wód słodkich Abzu, opiekum rzemisła, bóg mądrości i magii. Syn Ana i Nammy. Główny twórca i organizator świata
ENKIMDU - opiekun rolnictwa oraz systemów nawadniania. Syn boga Enki
ENLIL - [inaczej: Nunamnir]; jeden z czterech bogów-stworzycieli, pan przestrzeni powietrznej i ziemi. Syn Ana i Ki. Żona jego to Ninlil [Sud]
ENSA'AG, ENSZAG, ENZAG - [inaczej: Ninzaga]; urodzony przez Ninhursangę dla uleczenia bólu boków boga Enki, pan kraju Cilmun. Jego małzonka to Ninsikila.
ENUL - bóg wystepujący czasem jako ojciec Nuski, posła Enlila
ERESZGUNA - [inaczej: Ninguna]; bogini pomocna Ninmah przy lepieniu pierwszego modelu człowieka
ERESZKIGAL - [inaczej: Gaszankigala]; władczyni świata podziemnego zmarłych, siostra Inany, małzonka Gugalany
EZINA - [inaczej: Asznan] - opiekunka zbóż
GASZANSZUBURA - [inaczej: Ninszubura]; posłanka i powiernica Inany
GIBIL - bóg ognia i światła, syn Ana lub boga Enki
GUGALANA-małżonek Ereszkigal ,sprawujący wraz z nią władzę w świecie podziemnym zmarłych.Ojciec Ninazu
HAJA - pierwszy małzonek Nidaby [Nisaby]
INANA - bogini miłości a zarazem wojny, jedna z siedmiu "roztrzygająca losy". Córka Ana lub też Nannara czy Enkiego. Małżonka boga-pasterza Dumuziego
ISIMU(D) - poseł i powiernik boga Enki
ISZKUR - bóg burzy, wiatrów i deszczu; syn Ana lub według innej tradycji - Enlila
KALKAL - bóg niższej rangi, strażnik bramy w Ekur - świątyni Enlila w Nippur
KI – Bogini ziemi
KULIANA - [inaczej: Dumuzi]; bóg-pasterz, nastepnie bóg wegetacji
KULLA - opiekun wyrobu cegieł
LAHAMA - grupa 50 bóstw zamieszkująca głębiny oceanu Engur, pozostająca na usługach boga Enki
LAHAREM - bóg trzody
LULAL - bóg opiekunczy
MESLAMTA-EA - jedno z bóstw świata podziemnego, byc może strażnik jego bram. Syn Enlila i Ninlil
MULLIL - [inaczej: Enlil, patrz Enlil]
MUSZDAMMA - opiekun budownictwa
NAMMA/NAMMU - prarodzicielka wielu bogów takich jak: Ana i Enkiego, twórczyni pierwszej formy człowieka wraz z ustaleniem jego przeznaczenia i natury
NANIBGAL - [inaczej: Nidaba, Nisaba]; matka Ninlil
NANNA(R) - bóg księżyca, jeden z siedmiu "roztrzygający losy", syn Enlila i Ninlil, ojciec boga słońca - Utu
NANSZE - opiekunka mórz i rybołóstwa morskiego, związana z wróżbiarstwem i objaśnieniem snów.
NAZI - bogini niższej rangi, zrodozna przez Ninhursangę dla uleczenia bólu gardła boga Enki
NERGAL - bóg świata podziemnego i jego władca jako małżonek Ereszkigal, syna Enlila i Ninlil
NETI - odźwierny bram świata podziemnego
NIDABA/NISABA - [inaczej: Nunbarszegunu, Nanibgal]; opiekunka Sumerów, bogini mądrości, patronka pisma i pisarzy, bogini ziarna i trzciny, córka Ana i Urasz, małżonka Haji, matka Sud/Ninlil
NINAZU - bóstwo świata podziemnego, syn Enlila i Ninlil, ojciec boga wegetacji Ningiszzidy
NINBARA - bogini niższej rangi pomocna Ninmah przy lepieniu z gliny pierwszego modelu człowieka
NINDARA - małżonek Nansze/Nazi
NINGAL - małżonka Nanny/Nannary, matka Utu
NINGIRIDA - bogini niższej rangi zrodzona przez Ninhursangę dla uleczenia bólu nosa boga Enki
NINGISZZIDA - bóg wegetacji, bóstwo świata podziemnego, syn boga Ninazu, wedłu jednej z tradycji traktowany jako ojciec Dumuziego
NINHURSANGA - antropomorficzna forma pierwotnej "matki-ziemi", rodzicielka wielu bóstw, jedna z 4 tzw. "bogów-stworzycieli"
NINIMMA - bogini niższej rangi pomocna Ninmagh przy lepieniu z gliny pierwszego modelu człowieka
NINISINA - pani miasta Isin, być może siostra Inany, niewolnica boga Ana, małżonka Pabilsanga
NINKASI - bogini niższej rangi urodzona przez Ninhursangę dla uleczenia bólu ust boga Enki
NINKIRI'UDU - bogini niższej rangi urodzona przez Ninhursangę dla uleczenia bólu nosa boga Enki
NINKURRA - córka boga Enki i Ninnissy/Ninmu, uwiedzina potem przez boga Enki, matka Uttu lub też Ninimmy
NINLIL - [wcześniej: Sud]; małżonka Enlila, matka boga Nannara
NINMADA - bogini niższej rangi pomocna bogini Ninmah przy lepieniu z gliny modelu pierwszego człowieka
NINMAH-pod imienię Ninmah wystepuje jako twórczyni modelu pierwszego człowieka wraz z ustaleniem zadań
NINMUG - bogini niższej rangi pomocna Ninmah przy lepieniu z gliny modelu pierwszego człowieka
NINMUGA - mistrzyni w obróbce kamieni, drzewa i metalu, opiekunka tego rzemiosła, czasem wystepuje jako siostra Inany
NINSIKILA - opiekunka kraju Dilmun, małzonka lub córka boga Enki
NINSZARA - bogini niższej rangi pomocna Ninmah przy lepieniu z gliny modelu pierwszego człowieka
NINSZUBURA - [inaczej: Gaszanszubura]; posłanka i powiernica Inany
NINTI - bogini niższej rangi urodzona przez Ninhursangę dla uleczenia żebra boga Enki, nazywana panią "miesięcy" (ciąży)
NINTINUGGA - bogini miasta Urubil
NINTULLA - bóstwo urodzone przez Ninhusangę dla uleczenia bólu skóry na głowie boga Enki; pan krjau Magan
NINUL - bogini wystepująca czasem jako matka Nuski, posła i powiernika Enlila (patrz też Enul)
NINUNU - bogini z Szurupak
NINURTA - bóg wojny i huraganu, syn Enlila i Ninmah
NUDIMMUD - przydomek, zastępcze imię boga Enki
NUMUSZDA - bóg miasta i krainy Kazallu
NUNAMNIR - przydomek, zastepcze imię boga Enlila
NUNBARSZEGUNU - [inaczej: Nidaba/Nisaba, Nanibgal]; matka Sud/Ninlil
NUSKA - poseł i powiernik Enlila
PABILSANG - opiekun miasta Larak, syn Enlila, małzonek Ninisiny z Isin
SUD - opiekunka Szurupak, później małzonka Enlila z nowym imieniem Ninlil, matka Nannara
SUEN - [inaczej: Nanna(r), patrz Nanna(r)]
SUMUGAN/SUMUKAN - opiekun przyrody w kraju wyżynnym i na wysokim stepie, zwłaszcza dzikich zwierząt, syn boga Utu
SZARA - opiekun miasta-państwa Ummy, być może syn Inany
SZARUR - upersonifikowana i podniesiona do rangi bóstwa broń opiekuńcza boga Ninurty
SZERIDA - bogini światła i urodzaju, byc może małżonka Utu
SZUZIANNA - bogini niższej rangi pomocna Ninmah przy lepieniu z gliny modelu pierwszego człowieka
UMUNDARA - [inaczej: Nindara, patrz Nindara]
URASZ - bogini "ziemia", według niektórych tradycji małżonka Ana, matka Ninisiny
USZUMGALANA - [inaczej: Dumuzi, patrz Dumuzi]
UTTU - bogini wegetacji, potem opiekunka tkactwa, córka Enki i Ninkurry
UTU - bóg słońca, syn Nannara i Ningal, brat Inany, małżonek Szeridy, jeden z grupy siedmiu bogów "roztrzygających losy", bóg sprawiedliwości i wróżbiarstwa.]]> Œroda 6 PaŸdziernik Œroda 6 PaŸdziernik http://www.sciagi.pun.pl/viewtopic.php?pid=4#p4 4@http://www.sciagi.pun.pl     * ANNA PERENNA - bardzo stara bogini rzymska, roku i długiego życia, żona boga rzeki Ninicjusza.
    * BACHUS - bóg winnej latorośli, wina i płodnych sił przyrody, syn Zeusa i Semele. W Grecji utożsamiany z Dionizosem.
    * BELLONA - staro-italska bogini wojny, utożsamiona z grecką boginią Enyo, żona lub siostra Marsa.
    * CERERA, CERES - bogini urodzajów, utożsamiana z grecką Demeter. Ceres miała córkę Prozerpinę.
    * DIANA - bogini życia na ziemi, utożsamiana z grecką boginią Artemidą, jako bogini księżyca, narodzin i łowów.
    * DIS, DIS PATER - bóg świata podziemnego; patron bogactw ziemi, utożsamiany z greckim Hadesem.
    * FAUN - bóg pól i lasów, opiekun trzód, posiadał dar wieszczenia, utożsamiany z greckim Panem.
    * FAUNA - bóstwo płodności i urodzaju, nazywano ją Bona Dea (Dobra Bogini), czczona wyłącznie przez kobiety, była siostrą i żoną boga Fauna.
    * FLORA - bogini wiosny i kwiatów, żona Zefira.
    * GRACJE - boginie wdzięku i radości. W Grecji utożsamiane z Charytami.
    * JANUS - bóg bram, domostw i miast oraz wszelkiego początku.
    * JOWISZ, JUPITER - bóg nieba i światła, pogody i wszelkich zjawisk przyrody, syn Saturna i Ops, żoną jego była Junona. Jowisz miał wiele przydomków: Fulgator - Ciskający pioruny, Plavius - Zsyłający deszcz, Serenator - Przywracający pogodę. Utożsamiany z greckim Zeusem.
    * JUNONA - bogini małżeństw i rodzin, dziewcząt, kobiet i rodzących matek; żona Jowisza. Junonę utożsamiano z grecką Herą.
    * JUTURNA - bogini źródeł i opiekunka wszystkich wód w Lacjum.
    * JUWENTA - bogini młodości, utożsamiana z grecką boginią Hebe.
    * LIBER PATER - bóg urodzajów, utożsamiany z greckim Dionizosem, żoną jego była Libra.
    * LIBITINA - bogini śmierci, patronka obrzędów pogrzebowych.
    * LUNA - bogini księżyca, utożsamiana z grecką boginią Selene.
    * MARS - bóg wojny, utożsamiany z greckim Aresem.
    * MERKURY - bóg handlu i zysku, opiekun kupców, utożsamiany z greckim Hremesem.
    * MINERWA - bogini mądrości, opiekunka rzemiosł, sztuki i literatury. Uważana także jako bogini wojny. Utożsamiana z grecką Ateną.
    * NEPTUN - bóg chmur, deszczu i wód, utożsamiany z greckim Posejdonem. Atrybutem Neptuna był trójząb.
    * OPS - bogini obfitości, żona Saturna, utożsamiana z grecką Reą.
    * ORKUS - bóg świata zmarłych, utożsamiany z greckim Hadesem.
    * PALES - bóg pasterzy i trzód.
    * PLUTON - bóg zmarłych, władca świata podziemnego, utożsamiany z greckim Hadesem.
    * PRIAP - bóg płodności, zapewniający urodzaje, opiekun winnic, ogrodów i drzew, syn Dionizosa i Afrodyty.
    * SATURN - bóg rolnictwa i zasiewów, żoną Saturna była bogini Ops. Utożsamiany z greckim Kronosem.
    * SILWANUS - bóg pól i lasów, opiekun zwierzyny i trzody, utożsamiany często z Faunem lub greckim Morfeuszem.
    * SOL - bóg światła i powietrza, utożsamiany z greckim Heliosem.
    * TERMINUS - bóg granic państwowych i prywatnych miedz.
    * TIBERINUS - bóg rzeki Tybru.
    * WENUS - bogini wiosny, roślinności i warzyw; synem jej był Amor. Utożsamiana z grecką Afrodytą.
    * WESTA - bogini ogniska domowego, życia rodzinnego i państwowego, utożsamiana z grecką Hestią.
    * WULKAN - bóg ognia, pożarów i rzemiosł metalurgicznych, utożsamiany z greckim Hefajstosem.]]> Œroda 6 PaŸdziernik Œroda 6 PaŸdziernik http://www.sciagi.pun.pl/viewtopic.php?pid=3#p3 3@http://www.sciagi.pun.pl Hera - bogini małżeństwa
Posejdon - bóg morza
Hestia - bogini domowego ogniska
Hades - bóg zmarłych
Demeter - bogini urodzaju
Apollo - bóg sztuki
Artemida - bogini łowów
Afrodyta - bogini piękności
Hefajstos - bóg ognia
Ares - bóg wojny
Atena - bogini mądrości
Dionizos - bóg wina
Persefona - bogini kiełkującego ziarna
Hebe - bogini młodości
Helios - bóg słońca
Selene - bogini księżyca
Eos - bogini jutrzenki
Iris - bogini tęczy
Eris - bogini niezgody
Eros - bóg miłości
Ejlejtyja - bogini rodzących kobiet
Hermes - posłaniec bogów
Nike - bogini zwycięstwa
Temida - bogini sprawiedliwości
Tyche - bogini szczęścia
Tanatos - bóg śmierci
Hekate - bogini mroku
Pan - bóg pasterzy
Asklepios - bóg medycyny
Nemezis - bogini doli
Hypnos - bóg snu
Eol - bóg wiatrów
Boreasz - bóg wiatru północnego
Zefir - bóg wiatru wschodniego
Notos - bóg wiatru południowego
Euros - bóg wiatru zachodniego
Amfitryta - bogini morza
Charyty - boginki wdzięku
Muzy - boginki sztuki
Mojry - boginki przeznaczenia
Hory - boginki pór roku
Nimfy - boginki przyrody
Chloris - bogini kwiatów
Enyo - bogini wojny
Syleni - bogowie przyrody]]> Œroda 6 PaŸdziernik Œroda 6 PaŸdziernik